Bezpieczeństwo pracy na dachach płaskich - środki ochrony zbiorowej
16/11/2011
Pomimo świadomości zagrożeń wielu pracowników, a także pracodawców bagatelizuje ryzyko wystąpienia urazów lub wypadków związanych z wykonywaniem pracy na wysokości. Prawo nakazuje aby już przy pracach powyżej 1 m stosować systemy zabezpieczające przed upadkiem z wysokości.
Prawo
W jaki sposób określić kiedy i jaki rodzaj zabezpieczeń stosować podczas pracy na wysokości ? Odpowiedzi należy szukać w zapisach następujących aktów prawnych:
- Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. 2003 nr 47 z 2003 r., poz. 401),
- załącznik do Obwieszczenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28 sierpnia 2003 r. (poz. 1650) Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. nr 169 z 2007 r., poz. 1650).
Obie publikacje stanowią, że pracą na wysokości jest każda praca wykonywana na powierzchni wyniesionej ponad poziom ziemi lub innej okolicznej powierzchni o co najmniej 1m. W takich sytuacjach miejsce pracy powinno być wydzielone przez balustrady, przejścia i dojścia do miejsc pracy także powinny być wyposażone w balustrady.
Jak powinna wyglądać balustrada?
W Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w art. 15.2 czytamy: „Balustrada, (...), składa się z deski krawężnikowej o wysokości 0,15 m i poręczy ochronnej umieszczonej na wysokości 1,1 m. Wolną przestrzeń pomiędzy deską krawężnikową a poręczą wypełnia się w sposób zabezpieczający pracowników przed upadkiem z wysokości.”
Wykonanie takiej balustrady na istniejących obiektach jest niezwykle trudne. Często brak jest jakichkolwiek miejsc montażowych do instalacji słupków balustrady a wykonywanie otworów w stropie jest ryzykowne z uwagi na konstrukcję dachu czy ryzyko nieszczelności. Rozwiązaniem w takich przypadkach jest zastosowanie wolnostojących balustrad. Dostępne na rynku systemy działaja na sprawdzonej zasadzie przeciwwagi i nie naruszają poszycia dachu – balustrada jest utrzymywana przez przeciwwagę. Słupki, w które wyposażony jest system, posiadaja specjalnie zaprojektowane złącza do szybkiego i prostego zamocowania poręczy na odpowiednich wysokościach. Oczywiście ciężar i ilość przeciwwag różni się w zależności od rodzaju podłoża dachu i wykończenia jego krawędzi. W przypadku braku 15 cm parapetu stosowane są większe ilości przeciwwag oraz element umożliwiający zamocowanie deski krawężnikowej. Tak wykonana balustrada - mimo że nie jest trwale zamocowana do podłoża - zapobiega upadkom wywołanym poślizgnięciami czy potknięciami osób wykonujących roboty na wysokości. Jest idealna w przypadku dachów płaskich (do 3 stopni nachylenia dachu). Składa się z prefabrykowanych komponentów, które dają się łatwo złożyć. W pełni modułowa budowa pozwala swobodnie regulować wysokość i dopasować się do większości spotykanych profili krawędziowych dachu. Fragmenty można łatwo demontować, rozbudowywać i zakładać w miarę potrzeb, przy czym nie występuje ryzyko przebicia powłok dachowych podczas instalacji.
Firma Kee Safety oferuje kilka typów barierek zabezpieczających krawędzie dachu - systemy KEEGUARD, KEEGUARD Topfix i KEEGUARD Foldshield.
Zabezpieczenie świetlików dachowych
Innym zapisem wartym omówienia w odniesieniu do bezpiecznej pracy na dachu jest wymóg opisany w art. 134 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury o następującej treści: „Otwory w stropach, na których prowadzone są roboty lub do których możliwy jest dostęp ludzi, należy zabezpieczyć przed możliwością wpadnięcia lub ogrodzić balustradą, o której mowa w §15 ust. 2.”
Odpowiedzią na powyższy zapis są także systemy wolnostojące oparte na zasadzie obciążników. Mogą być wykonane ze stali lub aluminium, dzięki czemu wprowadzają tylko niewielkie obciążenie, a służą do zbiorowego zabezpieczenia przed upadkiem przez świetliki, przeszklone kopuły i inne podobne elementy dachowe. To modułowe rozwiązanie pozwala bezpiecznie prowadzić prace na dachu bez ryzyka upadku przez przeszklone obszary. Masy umieszczone w rogach podstawy świetlika nie powodują uszkodzenia pokryć dachowych.
Firma Kee Safety oferuje system zabezpieczania świetlików dachowych KEE DOME.
Zalety wolnostojących balustrad:
- zapewniają zbiorową ochronę dla wszystkich pracujacych na dachu,
- umożliwiają montaż bez penetracji poszycia dachu,
- można je zastosować na wiekszości płaskich dachów (dopuszczalne nachylenie 3°),
- umożliwiają montaż niewymagający spawania, gwintowania czy innych prac na miejscu,
- posiadają prostą, modułową budowę minimalizującą czas i koszty montażu,
- posiadają możliwość regulacji słupków do 11 stopni od pionu lub zastosowania słupków zakrzywionych (balustrada mniej widoczna spoza budynku),
- umożliwiają montaż niewymagający użycia specjalistycznych narzędzi oraz pracowników o wysokich kwalifikacjach,
- spełniają wymagania europejskich standardów dotyczących zabezpieczeń przed upadkami z wysokości EN ISO 14122 część 3 oraz EN ISO 13374 dla klasy A.